Merhaba Ziyaretçi; Bugün Saat
Allahın rahmet edeceği kimseler

Allah’ın Rahmet Edeceği Kimseler

Bugünkü sohbetime İbn-i Abbas RA’ın Peygamber Efendimiz’den rivayet ettiği bir hadis-i şerifle başlamak istiyorum. Mübarek metnini okuyum, besmele çekerek:

ME. 638 (Rahimallàhu men hafize lisânehû, ve arafe zemânehû, vestekàmet tarîkatühû.) Sadaka rasûlullah, fî mâ kàl, ev kemâ kàl.

SAS Efendimiz bu hadis-i şerifine dua ile başlıyor: (Rahimallàhu) diyor, yâni “Allah rahmetine erdirsin!” mânâsına… Rahime aslında mâzi sigasıdır ama, Arapça’da mâzi sigası dua makamında da kullanılır. Düz olarak düşünülse, (Rahimallàhu) “Allah rahmet etti.” mânâsına gelir. Buyuruyor ki Efendimiz:

(Rahimallàhu men hafize lisânehu) “Lisânını koruyabilene Allah rahmet etti.” yâni, “Etmesi garantilidir, rahmet etsin!” demek. (Ve arafe zemânehû) “Ve zamanını bildi.” Yâni, “Her kim ki lisanını koruyabildi, zamanını bilebildi, (vestekàmet tarîkatühû) yolu da düz oldu; işte buna Allah rahmet etsin!” demek. “Etti” denirse, tercümesinde yanlış gibi olur. “Rahmet eylesin böyle kimseye…” demek daha uygun.

Efendimiz dua etmiş oluyor ama, böylece teşvik de etmiş oluyor. “Böyle böyle yaparsanız Allah sizi rahmetine erdirsin… Böyle yapın da Allah’ın rahmetine erin!” mânâsınn anlamamız lâzım, Efendimiz’in emri gibi telâkkî etmemiz lâzım bu sözleri… Kısa sözler.

Ben açıklayayım: Allah’ın rahmetine erdirmesini istediği kimseler kimler?.. Neler yaparsa, “Allah rahmetine erdirsin!” diye temennî ediyor Peygamber Efendimiz?..

1. (Rahimallàhu men hafize lisânehû) “Lisanını hıfzedene, koruyana Allah rahmet eylesin, rahmetine onu erdirsin!” Burda lisan yabancı dil mânâsına değil, boğazındaki konuşma vasıtası olan dil demek… “Dilini tutana, diline hâkim olana, diline sahip olana, dilini günahlardan koruyana Allah rahmeylesin!” demek.

Muhterem kardeşlerim! İnsanlar konuşa konuşa anlaşıyorlar ve dilleriyle sevap kazanıyorlar. Dilleriyle zikir yaparlarsa, sevap kazanırlar. Birisinin gönlünü hoş edecek tatlı sözler söylerlerse, sevap kazanırlar. Bülbüller gibi Kur’an okurlarsa, sevap kazanırlar. Hayırlı işler yaparlarsa, doğru şahitlik yaparlarsa, hakkı söylerlerse sevap kazanırlar. Cihad etmiş gibi büyük mükâfatlara nâil olurlar.

Amma, dilleriyle yalan söylerlerse, dilleriyle küfrederlerse, onun bunun kalbini kırarlarsa, can yakıcı, bir insanın zararına sebep olan sözler söylerlerse, mahkemede yalancı şahitlik yaparlarsa, meydanlarda yalan yanlış sözler söylerlerse, kahvelerde günahlı boş sözler söylerlerse…

–Oflu Hoca fıkrası.

–Kah kah kah, kih kih kih…

–Nasrettin hoca fıkrası.

–Kah kah kah, kih kih kih…

–Rindin birisi cennete girmiş de, sofuların arasında orayı beğenmemiş.

–Kah kah kah, kih kih kih…

Ama bunlar oyuncak değil. Cennetle alay edilmez, cehennemle dalga geçilmez, istihza edilmez. Lisanıyla günaha giriyor veyahut yalan sölüyor, günaha giriyor veya küfrediyor, ağır, hakàretâmiz söz söylüyor, kalp kırıyor, günaha giriyor… vs. Veyahut da insanı dinden, îmandan çıkartacak sözler söylüyor, günaha giriyor.

Lisan, insanı cehenneme sokan, cehenneme götürecek pek çok suçların işlendiği bir alet de olabilir. Allah’ın rızasını kazanmaya sebep olacak güzel bir vesîle de olabilir. Bir alet, bir konuşma aleti… Konuşan neyi konuşursa, lisan onu söyler. Neyi düşünürse, lisan onu söyler. İşte ona göre dilin sahibi, lisanın sahibi, konuşmanın yapıcısı sevap kazanır veya günaha girer; kendisi bilir.

“İnsanlar ekseriyetle dilinden günaha girer.” diye SAS Efendimiz’in hadis-i şeriflerini geçtiğimiz haftalarda okumuştuk. Bir de cinsel duyguların kontrolsüzlüğünden girer diye söylemiştim.

Demek ki, Efendimiz bu hadis-i şerifte lisanımıza, dilimize sahip olmamızı, konuşmamızı ölçüp biçip söylememizi, dilimizle günah işlemekten sakınmamızı, sevaplı işlere gayretli olmamızı tavsiye etmiş oluyor. Lisanı korumak tavsiyesinde bulunuyor. O halde biz de dilimizle Allah’ı zikredelim!

Allah diyelim dâim,
Yolda duralım kàim.

Cenâb-ı Mevlâ’nın adını andıkça:

Bir kez Allah dese aşk ile lisân,
Dökülür cümle günah misl-i hazan!

Tevbe edelim, istiğfar eyleyelim, af dileyelim; hayır söyleyelim, sevap kazanalım! Bu bir…

2. (Ve arafe zemânehû) “Zamanını bileni de Allah rahmetine erdirsin!”

Belki üçü bir arada, belki tek tek de yeterli… Yâni, Allah dilini tutana rahmetini ihsan eylesin, onu rahmetine mazhar eylesin… Allah zamanını bilene rahmet eylesin… Veyahut hem dilini tutmasını bilip, hem de zamanının kıymetini bilmek; hepsini bir arada da düşünmüş olabilir Peygamber Efendimiz.

Zamanını bilmek ne demek?.. (Arafe zemânehû) Zaman, iki olay arasındaki geçen süre, zaman bu ve geçiyor, daima çalışıyor. Yâni biz durduğumuz zaman, zaman durmuyor. Biz dursak da, uyusak da zaman akıp gidiyor. Ömür bitiyor. Sayılı nefesler sayıca azalıyor, tükenmeye doğru gidiyor. Onun için, “Zaman çok kıymetli bir sermayedir.” denmiş.

Almanya’da dolaşıyoruz. Almanca’sını söyleyelim: (Zeit ist gert) Yâni, “Zaman para gibidir, zaman çok kıymetlidir.” diyorlar. Para nasıl kıymetliyse; yüz marklar, beşyüz marklar, bin marklar, böyle cepleri doldurduğu zaman insanın göğsünü kabartan kocaman kocaman paralar nasıl kıymetliyse, zaman da kıymetli…

Zaman herkeste var ama, zamanı boşa harcıyoruz. Zamanın kıymetini bilmiyor çoğu kimse… Zaman kahvelerde gidiyor, zaman stadyumlarda gidiyor. Zaman boş şeylerle geçiyor, elden kaçıyor. Ömür bitiyor, ortada bir şey yok… Dönüp bakdığın zaman koca bir ömr-ü heder, boşa geçmiş bir ömür… Sonra tabii çok kederleniyor insan, üzülüyor; ah ediyor, vah ediyor ama, zaman bir daha geri gelmiyor. Zamanının kıymetini bilecek.

“Zamanın kıymetini bilmek” sözünden ben, birincisi: Zamanın kadrini kıymetini, önemini bilmek diye anlıyorum. Zamanın çok kıymetli olduğunu, saniyesinin boş geçirilmemesi gerektiğini düşünüyorum, bir bu… Bir de her zamanda, müslümanın o zamana uygun olarak yapması gereken uygun bir iş vardır. Meselâ Ramazan’da, oruç tutması lâzım; cuma vaktinde, cuma namazına gitmesi lâzım!..

Cuma namazına gitmiyor, “Dükkanım açık çalışıyorum.” diyor. Allah, “Cuma vaktinde ticareti bırakın, camiye gelin!” diye buyurmuş. Haram işliyor, Allah’ın emrine aykırı iş yapmış oluyor. O zamanda cuma namazına gitmek lâzım. Cuma namazı kendisine farz olmuş olan, erkek ve hür bir insanın cumaya gitmesi lâzım!..

Sabahleyin güneş doğmadan önce kalkıp sabah namazını kılması lâzım! Mümkünse camide kılması lâzım; evde kılmasından 27 kat daha sevaplı… Cuma namazı kılınan bir camide namazı kılarsa, 50 kat sevap var.

Zamanın kıymetini bilmek önemli, bir de “İçinde bulunduğu zamanda yapması gereken en önemli iş hangisi?” diye düşünüp, onu yapmak lâzım!

İçinde bulunduğun zamanı düşüneceksin: “Bugün günlerden ne?.. Günün hangi saati?.. Şu sırada ne yapmalıyım?.. Bu vakit namazını kıldım mı?.. Şu anda ben vaktimi neyle geçiriyorum, aslında neyle geçirmek lâzımdı?” diye insan zamanını böyle de bilebilir.

Zamanını bilmekten Efendimiz’in tavsiye buyurduğu zamanı bilmek konusu böyle de olabilir. Hem zamanın kıymetini bilmek, hem de hangi zamanda hangi sevaplı işi yapacağını bilip, onu kaçırmamak…

Seher vakti tevbe ve istiğfar zamanıdır. Seher vakti, imsak kesilmeden önceki zaman, gecenin son bölümleri. Sahura kalkıp da oruç tutacakların namaz kıldığı vakitler. O vakitler kalkıp abdest alıp, namaz kılıp, dua edip, tevbe ve istiğfar etme zamanı… Sabah namazı vaktinde, sabah namazına gitmek lâzım! Cuma namazının vakti gelince, cumaya gitmek lâzım! Akşamı, yatsıyı, ikindiyi zamanı gelince kaçırmamak lâzım. Bunların hepsi önemli.

Zamanının içinde, o anda ne yapması gerektiğini bilmiyorsa, bilenlere bakmalı, sormalı, öğrenmeli!.. Eski büyüklerimizin yazdığı bazı güzel kitaplar vardır. Günün içinde, yirmidört saatin hangi saatini neyle geçirmesi gerektiğini anlatan kitaplar vardır. Bir günün, bir gecenin ameli diye bunları böyle yazan kitaplar vardır. Ne kadar güzel… İnsan onları okumalı ve zamanının kıymetini bilerek, günün o saatinde hangi işi yapması gerektiğini bilerek, zamanını değerlendirmeli, sevapları kazanmalı!.. İslâm için çalışmalı, ahireti için çalışmalı, Allah’ın rızasını kazanmak için çalışmalı!.. Hayırlı işte koşturmalı, şerli işten uzak durmağa gayret etmeli!.. Zamanını boşa harcamamalı!..

Efendimiz böyle tasviye etmiş oluyor.

Üçüncü cümlecik, ana cümledeki üçüncü bölüm: (Vestekàmet tarîkatühû) “Allah, yolu düzgün olana da rahmet eylesin, rahmetine onu da mazhar eylesin!” diye, SAS Efendimiz yolu düzgün, tarikatı istikamet üzere olan, müstakîm olana da dua ediyor.

Bizim ülkemizde, Türkiye’de tarikat deyince tasavvufî tarikat anlaşılır. Nakşî Tarikatı, Kadirî Tarikatı, Mevlevî Tarikatı, Bektâşî Tarikatı deniliyor; o anlaşılır. Burda tarikat, doğrudan doğruya kişinin gittiği, yöneldiği yol mânâsına… (Vestekàmet tarikatühû) “Yollandığı yol, yürümekte olduğu yol, hayatını yöneltmiş olduğu istikamet doğru olana ne mutlu!.. Yürüdüğü yol doğru yol olana ne mutlu!” diye, Efendimiz ona da dua ediyor.

Bu da tavsiye ediliyor. Demek ki, insan yürüdüğü yola da dikkat etmeli. Zamanını boşa geçirmemeye de dikkat etmeli. Yâni günü hangi istikamette geçiyor, ömrü hangi istikamette geçiyor? Adam ne iş yapıyor, hangi işle meşgul? Kumarla mı meşgul, gafletle mi meşgul, ticaretle mi meşgul?.. Günahla mı meşgul, haramla mı meşgul, zulümle mi meşgul?… Zamanın kıymetini bilecek, yürüdüğü yolun düzgün olmasına dikkat edecek.

Müslüman her gün kırk rekât namaz kılıyorsa;

(İhdinas-sırâtal-müstakîm.) [Bizi doğru yola ilet!] diye, günde kırk defa doğru yolu düşünüyor ve Allah’tan istiyor. Yâni doğru yolun ne olduğunu Fatiha’dan da herkes az çok bilir.

(Sırâtallezîne en’amte aleyhim) “Kendilerine Allah’ın lütfettiği, in’am ettiği, ihsân ettiği, sevdiği, beğendiği, mükâfatlandırdığı iyi insanların yoluna” gidecek. Mü’min olacak ve iyi insan olacak. Allah’ın nimetine lütfuna ikramına mazhar olmuş kişilerin yoluna gidecek. (Gayril-mağdbi aleyhim veled-dàllîn.) “Allah’ın kendilerine gazab ettiği insanların yoluna değil, sapıtmışların yoluna değil…”

Dünyada herkes bir yolda yürüyor ama, demek ki bazı yolları Allah seviyor, o yolda yürüyenlere rahmet ediyor. Bazı yolda yürüyenlere gazab ediyor. “Bak bu edepsiz yanlış yolda yürüyor, bu kulumu sevmedim.” diye kızıyor, gazab ediyor. Bazıları da sapıkların yolu oluyor.

Demek ki, çevremizdeki ve dünyadaki, içimizdeki ve dışımızdaki insanların yaşam tarzlarını iman gözüyle incelemeliyiz. Yâni, “Bu yol hangi cins yollar grubuna girer?.. Benim yürüdüğüm yol, Allah’ın kendilerine ihsanda, ikramda bulunduğu insanların yolu mudur; yoksa Allah’ın gazab ettiği kişilerin, sapıtmışların yolu mudur?..” diye kendi yolunu bir denemeli insan…

İnsan kendi kendisini kontrol edebilir, teftiş edebilir, araştırabilir, soruşturabilir. Kendi durumuna bakabilir, kendi durumunu ölçüp tartabilir. “Yâni ben bir şeyler yapıyorum ama, ortada kimse yok, şimdi tek başıma bir kendimi düşüneyim: Benim ömrüm nereye gidiyor? Ne yapıyorum, hangi yolda yürüyorum? Benim bu yaptığım iyi bir yol mu? Yâni iş mi benim yaptığım?.. Yaptığım Allah’ın hoşuna gider mi? Allah’ın gazabını mı çekerim, sonuçta zarar mı ederim, kâr mı ederim?..” diye insan kendi kendisini şöyle bir yoklamalı!

Kendisini tenkit hedefi olarak karşısına alıp, gittiği yolu hakkında kendisine not vermeli. Hani “Kendin pişir, kendin ye!” dedikleri gibi… Gelip geçeni lokantasına davet için yollarda yazıyor: “Buyur gel, eti ben vereyim, mangalı al, köşeye çekil, şu çayırda, şu gölgeliğin altında, şu masada, şu ocakta kendin pişir, kendin ye!” dedikleri gibi.

Bir de insanın kendi kendisinin notunu vermesi lâzım: “Benim karnem nasıl olur? Acaba ben iyi bir müslüman mıyım? Kendime bir not vereyim!” diye insan kendisini düşünmeli, kendisini yoklamalı… Bu önemli bir şey.

Sabahleyin kapıdan çıkarken nasıl çıkacağız?.. “Bu gün Allah için neler yapabilirim?” diye düşünerek çıkacağız. Çıkmadan önce kendi kendine sormalı, “Ben bugün evden çıkıp gideceğim. Bugün Allah için ne yapmalıyım?” demeli ve akşamleyin de eve geldiği zaman, “Ben döndüm dolaştım, geldim, koca bir gün geçirdim. Bu gün Allah için neler yaptım?” diye kendisini yoklamalı, bir not vermeli!..

–Bu gün sıfır aldın?

–Neden?..

–Namazları kılmadın, cumaya gitmedin. Haram yedin, rüşvet verdin. Günahlı işlere bulaştın. Sıfır… Çok fenâ!..

Belki sıfır bile az gelir. Belki manevî bakımdan eksi notlar da vardır. Çünkü sıfır, hiç bir şey demek. Halbuki eksi notlar, sıfırın da altında demek… Yâni daha beter de olabilir.

Onun için ne yapmamız gerekiyor sevgili kardeşlerim?.. Yolumuzun ne yol olduğunu kendi kendimize sormamız gerekiyor. Başkası söylese bazen kızar insan.

“–Yâ sen yanlış bir yoldasın!” deyince nefsi kabarır, kibrinden dolayı karşı tarafın haklı sözünü kabul etmez:

“–Sen kendine bak, sen bana ne karışıyorsun? Sen benden daha mı bilgilisin? Ben bu işleri senden daha iyi bilirim. Falanca yere gittim, filânca yeri bitirdim, falânca yerde okudum…” diyebilir.

İyi ama yolun yanlış işte… Küçük de söylese, çocuk da söylese, deli bile söylese, doğru söylüyorsa doğru…

Eskiden delilerin, divanelerin tedavi edildiği bir yere birisi gitmiş, evliyaullahtan, alimlerden… Orda delilerden bir sözler duymuş. Diyor ki: “Akıllıdan çıkmayan söz çıkıyor, dîvâneden…” Bazen akıllının söylemediği kadar doğru düzgün laf söyleyebilirler ummadığın insanlar. Onun için, başkasını dinlemek lâzım ama, dinlemek zor.

Peki mâdem başkasından hatalarını duymak, dinlemek nefsine ağır geliyor, o halde sen de kendi kendisi sorgula! Kendi kendini yargıla, kendi kendine bir not ver!.. İyi bir adam mısın, iyi bir matah mısın?.. Allah’ın rızasını kazanacak gibi mi görünüyorsun, yoksa belânı bulacak gibi mi görünüyorsun?.. Allah sevecek mi, sevmeyecek mi?.. Kendi kendini kontrol et!

“Allah-u Teàlâ Hazretleri, dilini hıfzedene, zamanının kadr ü kıymetini bilip, uygun işi yapana ve de yolu doğru olana rahmeylesin!” diye Efendimiz tavsiye buyuruyor.

Tasavvufî tarikatlar da yol demek, yâni onlar da Allah’a götüren yol olduğu için, yahut da Allah’ın rızasını kazanmanın usülleri olduğundan, nefsi terbiyenin usülleri olduğundan o ismi almış oluyorlar. Onun da tarikat diye isimlendirilmesi yanlış değil.

Demek ki hepimiz aslında, bir tarikata girmiş de olsak, girmemiş de olsak; intisablı da olsak, intisabsız da olsak, hepimiz bir tarikat tutturmuş gidiyoruz bu hadis-i şeriften anlaşıldığına göre… Efendimiz’in bu ifadesi benim hoşuma gitti doğrusu… Bazıları tasavvufa, tarikata karşı ama, o da tarikatta, tasavvufa karşı tarikatta gidiyor. Yâni o da bir tarikatta gidiyor ama, yamuk tarikatta gidiyor. Kimisi de İslâm’a karşı yolda gidiyor.

Millet karşısındakinin tasavvufî tarikatına, ilim irfan yoluna karışıyor da… Halbuki karışmaması lâzım! Hani ülkede laiklik var, kimse kimsenin inancına karışamaz. Güya anayasanın temînatı altında, karışmaması lâzım!.. Karışıyor da, kendi tarikatinin dinsizlik tarikati olduğu, veyahut edepsizlik tarikati olduğu, veya imansızlık tarikati olduğu, veya inkâr tarikati olduğu, veya memlekete muzır tarikat olduğu, veyahut umûmî ahlâka, âdâba aykırı bâtıl tarikat olduğu, veyahut eşkiyalık tarikatı olduğu, hırsızlık tarikatı olduğu hiç aklına gelmiyor.

Ama SAS Efendimiz şimdi bu hadis-i şerifinde, herkesin bir yolu olduğunu beyân etmiş oldu. Şimdi herkes tarikatını ölçsün biçsin bakalım: Kendi tarikati hak tarikat mı, batıl tarikat mı?.. İmanlı tarikat mı, yoksa zararlı tarikat mı?.. Allah’ın rızasına uygun mu, aykırı mı?..

Şerîat, tarîkat yoldur varana,
Ma’rifet, hakîkat andan içeru…

Yunus Emre’nin dediği gibi herkes bir yolda yürüyor ama, yolun güzel olması lâzım! “Allah-u Teàlâ Hazretleri hepimize dilimizi tutmayı, zamanımızın kıymetini bilmeyi, doğru yolda yürümeyi nasib etsin…” diye bu hadis-i şeriflerden aldığımız bilgilerle dua ediyoruz. Hepimize de, yakınlarımıza, size de dua ediyoruz sevgili Akra dinleyicileri!..

b. Hayır Söylemek veya Susmak

İkinci hadis-i şerife geçiyorum, Peygamber SAS Efendimiz burda dua ediyor. Benim çok sevdiğim alimlerden biri olan Abdullah ibnül-Mübârek’in Halid ibn-i Ebî İmran RA’dan rivâyet ettiğine göre şöyle buyurmuş:

ME. 637 (Rahimallàhu abden kàle hayran feganime ev sekete an sûin feselime.) “Allah şol kula rahmet eylesin ki, şol kulu rahmetine mazhar buyursun ki…” Kul dediği yaratığı, Allah’ın müslüman kulu demek, yâni köle mânâsına değil. “Allah şu kuluna rahmetini ihsan eylesin ki, (kàle hayren feganime) hayır söz söyledi ve böylece kazanç sağladı kendisine, kazançlı çıktı. Yâni hayır söz söyleyip kazançlı çıkan kula Allah rahmetini ihsân eylesin…”

Dua ediyor yâni, Efendimiz öyle olmayı bize tavsiye ediyor. Hayır söyleyeceğiz, böylece kazançlı çıkacağız. Çünkü hayır sözün kazancı vardır. Hayır söylediği zaman ganimet elde etmiş gibi kazançlı çıkar.

(Ev sekete an sûin feselime) “Yahut da kötü bir sözü, çirkin bir sözü söyleyecekken söylemezse kendisini tutarsa, kötülükten dilini tutarsa…” O zaman da ne oluyor?.. (Feselime) “Selâmette oluyor.” Yâni kötülüğü söyleseydi başı derde girecekti, başı belâya girecekti. Günaha çarpılacaktı, cezaya çarpılacaktı. Söylemeyince ne oldu?.. Sâlim oldu, selâmette oldu, cezadan kurtuldu, belâdan kurtuldu. Yanlışlığı yapmadığı için, oh elhamdü lillâh, selâmete erdi.

Efendimiz burada yine lisânla ilgili tavsiyede bulunmuş oluyor bize. Birinci hadis-i şerifte de lisânla ilgili tavsiye vardı. Diline sahip olmak, dilini hıfzetmek, korumak vardı. Burada dili iki türlü kullanacağımızı anlıyoruz. İnsan diliyle hayır söylerse ganimet kazanır, sevap kazanır, mükâfat kazanır, kâr eder. Dilini kötü şeyi söylemekten tutarsa, o zaman da selâmete erer, onun da faydasını görür.

Demek ki, hayır söyleyeceğiz. Ya da kötü söz söylemek ağzımıza kadar gelmişse, içimiz kabarmış, boğazımızdan nerdeyse söyleyecek kadar kızmışız, heyecanlanmışız ama söz kötü olacak. Tutuyoruz kendimizi, sükût ediyoruz, söylemiyoruz. Kötü sözü söylemekten kendimizi tutuyoruz, o zaman da yine selâmette oluyoruz, selâmet buluyoruz. Kendimiz de selâmet buluruz, başkası da… Biz kötü söz söylemediğimiz için selâmet buluruz. Kötü söz söyleyip karşımızdakini zarara uğratmadığımız için, o da selâmette olur.

Zaten müslümanın tarifinde, SAS Efendimiz’in hepimizin bildiği bir ifadesi var. Bu hadis-i şerifi herkes duymuştur diye tahmin ediyorum:

RE. 235/7 (Elmüslimü men selimel-müslimûne min lisânihî ve yedihî.) [Müslüman o kimsedir ki, elinden dilinden bütün müslümanlar selâmettedir.] Müslüman başka insanlara eliyle diliyle zarar vermeyecek.

Ne yapacağız?.. Ya hayır söyleyeceğiz, ya susacağız. Hayır söylemek de sevap, susmak da kârlı… Ama susmayıp da kötü şeyi söylerse, o da insanı cehenneme kadar düşürebilecek tehlikelerin artık çığırını açmış oluyor. Ağzını açtığı zaman kötü şey söylemekten Allah korusun, Allah kurtarsın, Allah hıfzeylesin… Allah o duruma düşürmesin…

Açtığımız sayfada bu sefer hem dili tutmakla, zamanın kıymetini bilmekle, doğru yürümekle ilgili tavsiyeler geldi. Bunun bir hikmeti vardır. Demek ki, sözümüze dikkat edeceğiz, dilimize çok dikkat edeceğiz.

Başka konuya, başka hadis-i şerife geçmeden önce bir şeyi üstüne bastıra bastıra hatırlatayım: Ne yapmamız gerekiyor?.. Hak sözü söylememiz gerekiyor. Hak sözü, haklı sözü, gerçek sözü, doğru sözü, birisinin mağdur olmasını engelleyecek sözü, İslâm’ın savunmasına yarayacak sözü, güzel sözü, bir zâlimi, zulmünden engelleyecek cesur sözü de mutlaka söylemek gerekiyor. Cihadın en faziletlisi budur diye Efendimiz hadis-i şeriflerde bildirmiş. Onun için, sakın dili tutmayı uygunsuz yerde yapmayın!..

Şeyh Sa’dî-yi Şîrâzî İran’ın en büyük şairlerinden, Gülistan isimli, Bostan isimli kitapları kütüphanelerinizde vardır. Çok arif, çok hakîm bir şair; aynı zamanda çok mükemmel bir sanatkâr, çok da derin bir bilge kişi. Yâni feylesof. Sözleri de böyle çok derin anlamlar taşıyor. Diyor ki:

“–İki şey insanı çileden çıkartır, insanı çığırından çıkarttırır, isyana sevkeder:

1. Susulacak yerde konuşmak.

2. Konuşulacak yerde susmak.”

Demek ki susulacak yer var, konuşulacak yer var… Küçük bir çocuğun büyüklerin meclisinde susması lâzım; büyükler konuşuyor, ayıp, küçük konuşmasın, büyükleri dinlesin! Kendisinin bilmediği konulara burnunu sokup, karışıp edepsizlik etmesin!.. Veyahut cahil bir insan alimlerin meclisinde ileri geri konuşup, “Bana göre bu böyle…” vs. filân demesin! Kendisinin hakkı yok, salâhiyeti yok, tahsili yok, bilgisi yok, görgüsü yok… Ne olacak?.. Konuşmayacak, dinleyecek, öğrenecek. Bilmediği hususu konuşmayacak. Alimler konuşacak, o meclisin bilginleri konuşacak, ötekiler edeple onu dinleyecek.

Susulacak yerde konuşmamak lâzım! Kişi küçükse veya çocuksa, susacak büyüklerin yanında… Büyüklerin konuştuğu mevzulara pattadak, bilmeden karışmayacak. Cahilse, alimlerin tenkidine kalkışmayacak, ortaya atılmayacak… Bu bir.

İkincisi de konuşulacak yerde de susmak… Bu da insanı çileden çıkartır. Allah da sevmez, kullar da sevmez. Konuşulacak yerde de konuşmak lâzım! Adam bir olaya şahit olmuş, suçlu şu; söylemiyor, susuyor. Öyle şey olur mu?..

“–Ben şahidim, gördüm ki şu şuna vurdu, suçlu olan, kabahatli olan şu!” diye söylemesi lâzım.

Şahitlik istenmeden, Allah rızası için söylemek lâzım. Veyahut kendisinin bildiği bir konuda birileri yalan yanlış konuşuyor, ileri geri konuşuyor.

“–Olmaz, siz bunu bilmiyorsunuz! Susun bakalım, işin doğrusu budur. Senin bu konuda hiç bir bilgin olmadığı anlaşılıyor. Falanca alim şöyle demiştir, falanca kitap böyle yazar. İlim adamları şöyle demiştir. Ansiklopedilerde şöyledir.” filân diye, insan söylemesi gereken şeyi söylemeli!..

Bazen de susması korkmasından kaynaklanıyor:

“–Bu adam yüksek mevkiden bir adamdır. Şimdi ben bunun yanında konuşursam, bunlara karşı konuşursam işimden olurum, aşımdan olurum… Başımdan olurum, rahatımdan olurum… Kafamı keserler, hapse tıkarlar…”

Öyle şey yok! Hak sözü söyleyecek insan… Hakkı söyleyecek, hak neredeyse hakkın yanına gidecek. Firavun’un karşısında olsa, Musa AS gibi hakkı söyleyecek… Nemrut’un karşısında olsa, İbrahim AS gibi hakkı söyleyecek… Zâlimin karşısında olsa, kellesi gidecek bile olsa hakkı söyleyecek.

“–Sen yanlış yapıyorsun, işin doğrusu bu değildir, şudur!” diyecek.

En büyük cihad bu!..

Birisine yanlışından dolayı alkış tutmayacak. Yanlış sözü söyleyenin, yanlış işi yapanın yardakçısı, şakşakçısı, dalkavuğu olmayacak; bu da çok önemli… Yâni hakkı söylemek, hem de korkmadan söylemek, hem de cesaretle söylemek, hem de yaptırım gücü varsa yaptırmak lâzım! Gücü yeterse kötülüğü fiilen engelleyecek, gücü yetmezse sadece nasihat olarak söyleyecek; ona da gücü yetmiyorsa hiç olmazsa içinden, “Yâ Rabbî, ben bunların karşısında bir şey yapamadım, sen beni affet!” diye dua edecek. Ötekisinin iflâh olmasına dua edecek, Allah’ın kendisini cezaya çarptırmamasına dua edecek. Bu da önemli…

Ben Türkiye’de bakıyorum; halkımızın, gençlerimizin terbiyesi talebinde dergilerimizde de zaman zaman yazdım. Herhangi bir toplantıda, herhangi bir konuda konuşma yapıldığı zaman, bilginiz varsa katılın, susmayın! Bildiğiniz konuyu anlatın!.. Eğer bir yerde, bir toplantıda birisi doğru bir sözü söylemişse, doğruyu destekleyin! Yanlış bir sözü söylemişse, yanlışı engelleyin! Yanlışın karşısına çıkanı destekleyin!..

Yanlış söyleyene:

“–Yanlış söyüyorsunuz!” deyin!..

Böylece yanlış söyleyenler korksun, çekinsin, azalsın… “Bu ülkede tereciye tere satılmaz, müslüman mahallesinde salyangoz satılmaz.” deyip, ayağını denk alsın…

Susmak da vebal yükler insana. Allah, “Niye sustun?” diye cezalandırır. Hadis-i şerif var, Peygamber Efendimiz buyuruyor ki:

“–Hakkı söylemek zamanında susan, dilsiz şeytan durumuna düşer, şeytan gibi muamele görür.”

Yâni, “Şeytan derekesine düşer, o mertebede mütâlâa edilir.” diye tehlikeli bir durum meydana geliyor.

Etti üç hadis-i şerif. Bu sefer iki hadis-i şerif daha okuyup üçü beşleyelim, aziz ve sevgili dinleyiciler!

269 Defa Görüntülendi

Did you like this? Share it:
Mahmut esad coşan - insanlarla güzel geçinmek
Mahmut esad coşan - Malıyla dinini ırzını korumak

BENZER KONULAR

BİLGİLER
tarafından 07 Ocak 2013 - 13:21 tarihinde yayınlandı.
OKUNMA
Bu Yazı Şuana Kadar 4.135 kez Okunmuştur.
PAYLAŞ
Did you like this? Share it:
Yorum yapın
İsim
:
E-Posta
:
Boşbırak
:
Yorumunuz
:

Facebook'da Bizi Takip Edin!
SOHBETE GİRİŞ


Nickiniz :
Şifre(varsa):
Sifreniz yok ise lütfen bos birakiniz

Ara Bul
Sohbet Programı İndirin
Hızlı Menu
 

Namaz Vakitleri
Son Yazılar
Top 10
ISTANBUL'da 5 Günlük Hava Tahmini
Anket
Sitemiz Nasıl Olmuş?
Gayet Güzel
İyi
Normal
İdare eder
Kötü
toplist Toplist25 TOPlist TOPlist